İngiltere’nin AB’den Ayrılması Bir Bar Kavgasına Bağlı

Bir sistemin başlangıç bilgilerindeki çok küçük değişiklikler bile kaos teorisinde büyük ve öngürlemez sonuçların ortaya çıkmasına neden olur. Mevzuyu insanlara en kolay formda anlatmaya çalışan Edward N. Lorenz’in meşhur örneğinde, Amazon Ormanları’nda bir kelebeğin kanat çırpmasının ABD’de fırtınalara neden olabileceği söylenir. Bu nedenle de bu duruma kelebek tesiri ismi verilmiştir.

Kelebek Tesiri yazı dizimizde çok küçük tesire sahip ya da çok sıradan gözüken olayların nasıl büyük tesirler yarattıklarını açıklayacağız. Vakit zaman Dünya Savaşları’na gidecek, bazen değişik ülkelerde birtakım olayları inceleyeceğiz. Bugünün konusu ise İngiltere’de bir barda çıkan arbedenin, Brexit ile sonuçlanması olacak.

Yaramıyorsa içmeyin şunu

Birleşik Krallık’ta siyaset hayatın her alanında sonuna kadar yaşanır. Pek çok şahsa nazaran dünyanın en büyük derbisi olan Celtic – Glasgow Rangers rekabetinden sinemada geliştirdikleri anlatım tekniklerine her alana bu siyaset sirayet etmiştir. Haliyle içki içerken de politikayı meze etmeyi seviyorlar.

2012 yılında, Westminster Sarayı’nda yer alan Stranger’s Bar’da bir arbede çıktı. Barda “Çok fazla Tori (Muhafazakarlara takılan takma isim)” olduğunu söyleyip, kolunun yetiştiği aralıktaki herkese yumruk sallayan biri ortalığı birbirine katmıştı.

Olağan koşullar altında kimse bir bar dolusu beşere baş göz girişmeyi göze alamazdı. Bizim öykümüzün başrolünde yer alan kişinin işe ufak bir farkı var. Kendisi Emekçi Partisi’nin milletvekili Eric Joyce. Eric Joyce’un meclis barında bira içerken öbür partiden birilerini de görmeye bu kadar kızması, kendi partisinde de taşları yerinden oynatacaktı.

“Bunu Meclis’e kim soktu ya?”

Meclisin barında hengameye girdiğinizde muhtemelen öteki vekillerle hengameye girmiş olursunuz. Haliyle polisler de müdahale eder. Eric Joyce da tutuklandığında “Bana dokunamazsınız? Benim kim olduğumu biliyor musunuz? Ben milletvekiliyim!” diye bağırıyor ve polislerle güreşmeye devam ediyordu.

Bu durum partinin genel merkezinde bir şoka ve muhtemelen de milletvekilinden sorumlu olan halkla bağlantılar görevlisinin kronik migren hastası olmasına neden olmuştu. Haliyle Personel Partisi kendi imajını korumak için Joyce’un gitmesi gerektiğine karar verdi.

Joyce’un koltuğu ise adeta partinin başına bela olacaktı. Çünkü Joyce yerine diğer birini kabineye alan parti çok önemli tenkitler alacaktı. Bu tenkitler de Brexit’e giden yolun başlangıcını teşkil edecekti.

Lanetli koltuk

Joyce yerine yeni bir vekil geldiğinde Birleşik Krallık’ta bütün gazetelerin manşeti yapılan değişikliklerdi. Bu durumun sebebi ise, Joyce’un yerini alacak ismin belirlenmesi için, partinin seçim çalışmalarına cömert bağışlar yapan şahısların karar aldığı tezleriydi.

Personel Partisi de bunun üzerine adeta “restinize rest” dedi ve partiye üyelik koşullarını değiştirdi. Buna nazaran yalnızca 3 pound ödeyen vatandaşların partiye katılabileceği ve yapılacak olan vekil seçiminde yer alabileceklerini söyledi. O devirli parti lideri olan Ed Miliband, bu atağıyla koltuğunu da kaybetti.

Yapılan seçimlerin akabinde partinin başına, olağan koşullar altında neredeyse hiç talihi olmayan biri geçti: Yeni gelen üyelerden kıymetli ölçüde oy alan ve popülist telaffuzlarıyla öne çıkan Jeremy Corbyn.

Corbyn pek çok bireye nazaran Brexit’in asıl sorumlusu oldu ve yaşanan külfetlerin temelinde de partisinin tabanını konsolide etmek için yaptığı Brexit çıkışları tesirli oldu. Yapılan referandumda Birleşik Krallık, Avrupa Birliği’nden ayrılma kararı aldı.

Koltuk Corbyn’i de yedi

Uzadıkça uzayan ve bir noktadan sonra kabak tadı veren Brexit yüzünden Birleşik Krallık önemli problemler yaşadı. Hatta Birleşik Krallık bünyesinde bulunan İskoçya üzere birtakım ülkelerde AB’ye dahil olabilmek için BK çatısından ayrılma fikri gündeme geldi.

Corbyn yalnızca rakip partilerin reaksiyonlarıyla karşılaşmadı, kendi partisinden de benzeri bir reaksiyon aldı. O denli ki yaptıkları güvenoyu oylamasını da geçemedi. 4 Nisan 2020’de de Personel Partisi’nin başındaki misyonunu Keir Starmer’a devretti.

Corbyn Brexit çıkışını yapmasa ve işleri bu kadar ileriye götürmeseydi, Birleşik Krallık bugünün en kıymetli siyasi olaylarından olan bu karmaşık sorunun içerisinde kalmayacaktı. Partiye 3 Pound verip üye olanlar olmasaydı, Corbyn de partinin başına gelemeyecekti. Ve Joyce o yumrukları sallamasaydı bunların hiçbiri yaşanmayacaktı.

Serideki başka yazıları aşağıda yer alan ilişkilerden okuyabilirsiniz.